Skip to main content

Posts

पावसाळ्यातील आजार

    "पावसाळ्यातील आजार" म्हणजे पावसाळ्यात जास्त प्रमाणात आढळणारे किंवा पावसाळ्यामुळे होणारे आजार. मराठीत काही प्रमुख पावसाळ्यातील आजार असे आहेत: ✅ सर्दी-खोकला व ताप – हवामानातील बदलामुळे होतो. ✅ विषमज्वर (मलेरिया) – डासांच्या वाढीमुळे ज्वर येतो. ✅ डेंग्यू – पाण्यात वाढणाऱ्या डासांमुळे होणारा ताप. ✅ टायफॉइड – दूषित पाणी किंवा अन्नामुळे होतो. ✅ लेप्टोस्पायरोसिस – साचलेल्या पाण्यातून संसर्ग होतो. ✅ पोटाचे विकार (जसे अतिसार, उलट्या) – दूषित पाणी व अन्नामुळे. ✅ त्वचारोग (फंगल इन्फेक्शन) – ओलाव्यामुळे त्वचेवर बुरशीचा संसर्ग. पावसाळ्यात काय काळजी घ्यावी? ✔ उकळलेले, स्वच्छ पाणी प्यावे. ✔ ओलसर कपडे लगेच बदलावे. ✔ डासांची पैदास होणार नाही याची दक्षता घ्यावी. ✔ स्वच्छतेची काळजी घ्यावी. ✔ ताजे, स्वच्छ अन्न खावे. तुम्हाला यातील एखाद्या आजाराची अधिक माहिती हवी का? मग आजच भेट द्या डॉ. भरत चौगुले यांच्या आरोग्य क्लिनिक हिंडलगा या ठिकाणी.
Recent posts

पावसाळा आणि मुलांची काळजी

  पावसाळा आणि मुलांची काळजी निरोगी बालपणासाठी पालकांनी घ्यावयाची विशेष खबरदारी पावसाळा हा निसर्गाला नवसंजीवनी देणारा ऋतू असला तरी लहान मुलांच्या आरोग्यासाठी तो काही प्रमाणात आव्हानात्मकही ठरतो. वातावरणातील आर्द्रता, दूषित पाणी, थंडी आणि संसर्गजन्य आजार यामुळे मुलांमध्ये सर्दी, खोकला, ताप, पोटाचे विकार आणि त्वचेच्या समस्या वाढू शकतात. त्यामुळे पालकांनी या काळात विशेष काळजी घेणे अत्यंत आवश्यक आहे. १. स्वच्छतेची सवय लावा पावसाळ्यात जंतुसंसर्ग वेगाने पसरतो. त्यामुळे मुलांना वारंवार हात धुण्याची सवय लावावी. बाहेरून आल्यावर, जेवणापूर्वी आणि शौचालयानंतर हात साबणाने स्वच्छ धुणे आवश्यक आहे. २. उकळलेले किंवा शुद्ध पाणी द्या दूषित पाण्यामुळे टायफॉईड, अतिसार आणि पोटदुखीचे त्रास होऊ शकतात. मुलांना नेहमी उकळलेले किंवा फिल्टर केलेले पाणीच द्यावे. ३. पौष्टिक आहार महत्वाचा मुलांची रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवण्यासाठी ताजे फळे, भाज्या, सूप, दूध आणि घरगुती पौष्टिक पदार्थ द्यावेत. जंक फूड आणि बाहेरील पदार्थ टाळावेत. ४. ओले कपडे लगेच बदला पावसात भिजल्यानंतर मुलांचे कपडे लगेच बदलणे गरजेचे आहे. ओले कपडे दीर्घ...

Calcaneal Spur

  Calcaneal Spur म्हणजे काय? Calcaneal Spur (टाचेतील हाडाचा काटा) म्हणजे टाचेच्या हाडावर (Calcaneus) कॅल्शियम साचल्यामुळे तयार होणारी हाडाची वाढ (Bony Projection) होय. हा काटा एक्स-रेमध्ये दिसतो. अनेकदा यासोबत Plantar Fasciitis देखील आढळते. लक्षणे सकाळी उठल्यावर टाचेत तीव्र वेदना चालताना किंवा उभे राहिल्यावर टाच दुखणे बराच वेळ बसल्यानंतर उठल्यावर वेदना वाढणे टाचेखाली टोचल्यासारखे वाटणे चालण्यास त्रास होणे कारणे जास्त वजन (Obesity) दीर्घकाळ उभे राहण्याची नोकरी चुकीचे किंवा कठीण सोलाचे footwear सतत धावणे किंवा जास्त व्यायाम वयानुसार होणारे बदल सपाट पाय (Flat Foot) किंवा High Arch तपासण्या X-Ray Foot आवश्यक असल्यास USG किंवा MRI होमिओपॅथिक व्यवस्थापन होमिओपॅथीमध्ये रुग्णाच्या संपूर्ण लक्षणांनुसार औषध निवडले जाते. खालील औषधे काही रुग्णांमध्ये उपयुक्त ठरू शकतात: Calcarea Fluorica हाडांवरील वाढ, कॅल्शियमचे असंतुलन दीर्घकालीन टाचेच्या वेदनांमध्ये Ruta Graveolens स्नायू, लिगामेंट व टेंडनच्या ताणामुळे होणाऱ्या वेदना चालल्यावर वाढणाऱ्या वेदना Rhus Toxicodendron सुरुवातीला हालचालीने वेदना, ...

डोकेदुखी म्हणजे काय? (Headache)

    डोकेदुखी म्हणजे काय? डोकेदुखी (Headache) ही एक सामान्य तक्रार आहे ज्यामध्ये डोक्याच्या कोणत्याही भागात वेदना, दाब, जडपणा किंवा ठणका जाणवतो. डोकेदुखी ही स्वतः एक आजार नसून अनेक आजारांचे किंवा शारीरिक-मानसिक समस्यांचे लक्षण असू शकते. डोकेदुखीचे प्रकार 1. तणावजन्य डोकेदुखी (Tension Headache) 🧠 सर्वात सामान्य प्रकार लक्षणे: डोक्याभोवती घट्ट पट्टी बांधल्यासारखे वाटणे कपाळ, मान व खांद्यांमध्ये ताण सौम्य ते मध्यम वेदना कारणे: मानसिक ताण चिंता झोपेची कमतरता संगणक किंवा मोबाईलचा जास्त वापर 2. मायग्रेन (Migraine) 🧠 अर्धशिशी म्हणून ओळखले जाते लक्षणे: डोक्याच्या एका बाजूला तीव्र ठणकणारी वेदना मळमळ, उलटी प्रकाश व आवाज सहन न होणे काही रुग्णांना वेदनेपूर्वी चमकणारे प्रकाश दिसतात कारणे: हार्मोनल बदल उपवास ताण विशिष्ट खाद्यपदार्थ 3. सायनस डोकेदुखी (Sinus Headache) 🧠 सायनस संसर्गामुळे लक्षणे: कपाळ, डोळ्यांच्या आसपास वेदना नाक बंद होणे ताप चेहरा जड वाटणे 4. क्लस्टर डोकेदुखी (Cluster Headache) 🧠 अत्यंत तीव्र वेदना लक्षणे: एका डोळ्याभोवती तीव्र वेदना डोळ्यातून पाणी येणे नाक वाहणे वेदना 15 ...

थायरॉईड म्हणजे काय?

 थायरॉईड म्हणजे काय? थायरॉईड ही मानेच्या पुढील भागात फुलपाखराच्या आकाराची एक महत्त्वाची ग्रंथी आहे. ही ग्रंथी T3 (ट्रायआयोडोथायरोनिन) आणि T4 (थायरॉक्सिन) हे हार्मोन्स तयार करते. हे हार्मोन्स शरीरातील चयापचय (Metabolism), ऊर्जा, वजन, हृदयाची गती आणि शरीराचे तापमान नियंत्रित करतात. थायरॉईड कसा होतो? थायरॉईडचे विकार पुढील कारणांमुळे होऊ शकतात: ✔ आनुवंशिकता (Genetics) ✔ आयोडीनची कमतरता किंवा जास्त प्रमाण ✔ ऑटोइम्यून आजार (Hashimoto's, Graves' Disease) ✔ ताणतणाव व अनियमित जीवनशैली ✔ गर्भधारणा व हार्मोनल बदल ✔ काही औषधांचे दुष्परिणाम थायरॉईडची लक्षणे हायपोथायरॉईडीझम (हार्मोन कमी) वजन वाढणे थकवा व आळस बद्धकोष्ठता केस गळणे थंडी जास्त जाणवणे त्वचा कोरडी होणे हायपरथायरॉईडीझम (हार्मोन जास्त) वजन कमी होणे हृदयाचे ठोके वाढणे चिडचिड व चिंता जास्त घाम येणे हात थरथरणे झोप न लागणे तपासण्या TSH T3, T4 थायरॉईड अल्ट्रासाऊंड FNAC (गरज असल्यास) उपचार ✔ योग्य औषधे ✔ संतुलित आहार ✔ नियमित व्यायाम व योग ✔ ताणतणाव कमी करणे ✔ नियमित तपासणी लक्षात ठेवा थायरॉईड हा पूर्णपणे नियंत्रणात ठेवता येणारा आजार आहे....

टायफॉईड ताप (Typhoid Fever)

  टायफॉईड ताप (Typhoid Fever) टायफॉईड ताप म्हणजे काय? टायफॉईड हा Salmonella Typhi या जीवाणूमुळे होणारा संसर्गजन्य आजार आहे. दूषित पाणी, अन्न किंवा अस्वच्छतेमुळे हा आजार पसरतो. योग्य वेळी निदान व उपचार केल्यास हा आजार पूर्णपणे बरा होऊ शकतो. टायफॉईड कसा पसरतो? दूषित पाणी पिण्यामुळे दूषित अन्न खाल्ल्यामुळे अस्वच्छ हातांद्वारे संक्रमित व्यक्तीच्या संपर्कातून माश्या व अस्वच्छ वातावरणामुळे टायफॉईडची प्रमुख लक्षणे सतत वाढणारा ताप (१०२–१०४°F) डोकेदुखी अशक्तपणा व थकवा भूक मंदावणे पोटदुखी जुलाब किंवा बद्धकोष्ठता मळमळ किंवा उलटी अंगदुखी काही रुग्णांमध्ये त्वचेवर गुलाबी ठिपके (Rose Spots) निदान कसे केले जाते? CBC Widal Test Blood Culture Stool Culture Typhi Dot Test (गरजेनुसार) उपचार डॉक्टरांच्या सल्ल्याने योग्य अँटिबायोटिक्स पुरेशी विश्रांती भरपूर पाणी व द्रवपदार्थ हलका व पचण्यास सोपा आहार नियमित तापाचे निरीक्षण आहारात काय घ्यावे? मूगडाळ खिचडी भात दही/ताक (डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार) नारळपाणी फळांचा रस डाळीचे सूप उकडलेल्या भाज्या भरपूर स्वच्छ पाणी काय टाळावे? तळलेले व मसालेदार पदार्थ जंक फूड ...